date Thứ tư, 3/6/2020, 06:55
Đường dây nóng Đường dây nóng

Mẹ bầu chớ chủ quan với biến chứng tiểu đường thai kỳ, đe dọa tính mạng cả mẹ và con

Đăng bởi Hà Ly - 14:24 26/09/2019

Tiểu đường thai kỳ có thể chỉ xuất hiện trong thời gian mang thai nhưng nếu chủ quan không kiểm soát tốt đường huyết có thể gây biến chứng nguy hiểm cho cả bà mẹ và em bé.

Theo thống kê trong những năm gần đây khoảng gần 5% phụ nữ mang thai bị tiểu đường trong thai kỳ. Nếu đường huyết được kiểm soát tốt, bệnh sẽ hết sau khi bà mẹ sinh em bé, tuy nhiên nếu không được theo dõi sát sao có thể gây biến chứng nguy hiểm cho cả hai mẹ con. Bệnh tiểu đường ở phụ nữ mang thai cũng gây nhiều biến chứng nguy hiểm không chỉ cho người mẹ mà cả em bé trong bụng.

 

Ảnh hưởng đối với thai phụ

 

Nguy cơ xảy ra tai biến với phụ nữ mắc đái tháo đường thai kỳ xảy ra trong suốt quá trình mang thai. Biến chứng tiểu đường thai kỳ thường gặp nhất là tăng huyết áp. Khoảng 10% thai phụ bị tăng huyết áp do mắc tiểu đường thai kỳ. Tăng huyết áp đồng thời kéo theo nhiều biến chứng nguy hiểm khác như: tiền sản giật, sản giật, tai biến mạch máu não, suy gan, suy thận. Biến chứng âm thầm là thai nhi chậm phát triển, tăng nguy cơ thai chết lưu, sinh non và chết chu sinh

 

Mẹ bầu chớ chủ quan với biến chứng tiểu đường thai kỳ, đe dọa tính mạng cả mẹ và con
Tiểu đường thai kỳ có thể gây biến chứng nguy hiểm cho cả mẹ và con.

 

Biến chứng phổ biến nữa là đa ối với tỷ lệ mắc cao gấp 4 lần bà bầu bình thường. Hiện các bác sĩ chưa thể lý giải cơ chế hình thành đa ối ở phụ nữ mang thai bị tiểu đường. Đa ối dẫn tới việc sản xuất quá nhiều dịch ối từ tuần thứ 26 - 32 của thai kỳ, tăng nguy cơ sinh non ở thai phụ.

 

Nhiễm khuẩn đường tiết niệu cũng là tình trạng thường gặp ở phụ nữ bị tiểu đường thai kỳ. Nguyên nhân gây nhiễm khuẩn cũng xuất phát từ việc kiểm soát glucose huyết tương không tốt. Nhiễm khuẩn đường tiết niệu có thể không có triệu chứng lâm sàng, nếu thai phụ không đi khám bác sĩ để xét nghiệm và can thiệp đường huyết sẽ dẫn tới viêm đài bể thận cấp tính đe dọa nhiễm ceton, sinh non, nhiễm trùng ối.

 

Đặc biệt, bà bầu mắc tiểu đường thai kỳ dễ gặp các tai biến sản khoa nguy hiểm như sinh non, sẩy thai hoặc thai chết lưu. Một thống kê cho thấy tỷ lệ sản phụ sinh non do mắc tiểu đường thai kỳ cao tới 26%, trong khi tỷ lệ này ở sản phụ khỏe mạnh chỉ là 9,7%. Nguyên nhân gây sinh non có thể do việc can thiệp glucose huyết muộn, bà bầu bị nhiễm trùng tiết niệu, đa ối, tiền sản giật hay tăng huyết áp...

 

Mẹ bầu chớ chủ quan với biến chứng tiểu đường thai kỳ, đe dọa tính mạng cả mẹ và con
Phụ nữ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ có nguy cơ cao bị béo phì, đái tháo đường tuýp 2 sau khi sinh.

 

Tương tự, bà bầu mắc bệnh tiểu đường khi mang thai có nguy cơ sẩy thai tự nhiên cao gấp nhiều lần. Do vậy, việc kiểm soát đường huyết phải được thực hiện thường quy đặc biệt với người từng có tiền sử sẩy thai nhiều lần. Ngoài ra, có thể xả ra hiện tượng thai chết lưu do việc không kiểm soát nồng độ glucose huyết tương của người mẹ hoặc can thiệp muộn khi thai nhi phát triển to hơn nhiều so với tuổi thai, khi bị đa ối hoặc xảy ra vào cuối thai kỳ.

 

Nguy hiểm hơn cả, phụ nữ có tiền sử tiểu đường trong thời kỳ mang thai có nguy cơ cao diễn tiến thành đái tháo đường tuýp 2 trong tương lai, ngay cả khi đã sinh con an toàn đồng thời có khả năng cũng bị đái tháo đường thai kỳ ở những lần mang thai sau. Trong tương lai xa, những phụ nữ này rất dễ bị thừa cân béo phì, tăng cân quá mức sau sinh...

 

Ảnh hưởng đối với thai nhi và trẻ sơ sinh

 

Bệnh đái tháo đường thai kỳ ảnh hưởng nhiều nhất tới sự phát triển của thai nhi trong 3 tháng đầu tiên và 3 tháng cuối thai kỳ. Trong 3 tháng đầu, người mẹ cần đi kiểm tra và kiểm soát đường huyết tốt để tránh thai nhi chậm phát triển, gây dị tật bẩm sinh hoặc sẩy thai tự nhiên. Mẹ bầu lưu ý, khoảng thời gian nguy cơ cao nhất xảy ra các tai biến này là tuần thứ 6 đến tuần thứ 7 của thai kỳ.

 

Giai đoạn 3 tháng giữa và đặc biệt 3 tháng cuối thai kỳ, nếu có hiện tượng tăng tiết insulin của thai nhi sẽ làm thai nhi tăng trưởng quá mức. Đây là hậu quả của việc tăng vận chuyển glucose từ mẹ vào thai. Tuyến tụy trong thai nhi tiếp nhận quá nhiều lượng glucose gây kích thích bài tiết insulin, làm tăng nhu cầu năng lượng, kích thích thai phát triển.

 

Mẹ bầu chớ chủ quan với biến chứng tiểu đường thai kỳ, đe dọa tính mạng cả mẹ và con
Trẻ sinh ra từ những bà mẹ bị tiểu đường trong thai kỳ dễ gặp các vấn đề về hô hấp, vàng da.

 

Có khoảng 15 - 25% trẻ sơ sinh được sinh ra từ những người mẹ mắc tiểu đường thai kỳ sẽ bị hạ glucose huyết tương và mắc các bệnh lý chuyển hóa. Nguyên nhân do gan thai nhi đáp ứng kém với glucagon làm giảm tân tạo glucose từ gan.

 

Những đứa trẻ sinh ra từ bà mẹ bị tiểu đường trong thời gian mang thai có nguy cơ cao mắc các bệnh về đường hô hấp, đặc biệt là hội chứng nguy kịch hô hấp. Khoảng 10% trẻ sơ sinh chào đời từ các thai kỳ mắc đái tháo đường sẽ mắc hội chứng này.

 

Ngoài ra, mẹ bị rối loạn đường huyết trong thời gian mang thai sinh con ra dễ bị dị tật bẩm sinh, tử vong ngay sau sinh hoặc mắc các bệnh lý sơ sinh như tăng hồng cầu, vàng da.

 

Trong tương lai, những đứa trẻ này có nguy cơ bị bé phì, mắc bệnh đái tháo đường tuýp 2 sớm hoặc mắc các hội chứng về rối loạn tâm thần - vận động. Một nghiên cứu đã chỉ ra những đứa trẻ được sinh ra từ bà mẹ mắc tiểu đường thai kỳ có nguy cơ bị đái thao đường và tiền đái tháo đường trong độ tuổi từ 19-27 cao gấp 8 lần.

 

Đái tháo đường thai kỳ nguy hiểm như thế nào. Video: Thanh Niên

 

 

Hà Ly (t/h)