date Thứ tư, 3/6/2020, 06:55
Đường dây nóng Đường dây nóng

“Thành tựu y học chưa từng có” suốt 3 thập kỷ về cách tổng hợp hợp chất chống ung thư

Đăng bởi Thùy Nguyễn - 15:17 20/06/2019

Sau 30 năm kiên trì, bền bỉ nghiên cứu các nhà khoa học người Mỹ đã cố gắng tìm ra cách tổng hợp một hợp chất chống ung thư mạnh mẽ. Cuối cùng, họ đã thành công.

Hiện nay, ung thư đang là căn bệnh có mức độ tử vong cao ở nhiều nước, trong đó có cả Việt Nam. Do đó, ưu tiên hàng đầu của các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu trên khắp thế giới là tìm kiếm ra loại chất, loại thuốc có thể kháng nhiều dòng ung thư khác nhau, lại ít tác dụng phụ.

 

Trong đó, các hợp chất thiên nhiên có hoạt tính chống ung thư được luôn chiếm được sự quan tâm của các nhà nghiên cứu.

 

Thực tế, trong những năm gần đây, rất nhiều hợp chất tự nhiên có nguồn gốc từ sinh vật biển có hoạt tính kháng tế bào ung thư được tìm thấy, hứa hẹn là những sản phẩm thuốc sử dụng trong hoá trị ung thư trong tương lai gần.

 

Sau 30 năm, các nhà khoa học đã tìm ra cách tổng hợp hợp chất chống ung thư cực mạnh

 

Các nhà khoa học luôn ưu tiên những hợp chất tự nhiên có tác dụng điều trị ung thư. 

 

Yoshito Kishi - Giáo sư Hóa học của Morris Loeb thuộc Khoa Hóa học và Sinh học Hóa học tại Đại học Harvard (Cambridge, Massachusetts, Hoa Kỳ) là nhà nghiên cứu chính trong việc tìm ra cách tổng hợp hợp chất chống ung thư mạnh mẽ có tên halichondrin.

 

Halichondrin xảy ra tự nhiên trong loại bọt biển chỉ có tại Nhật Bản - có tên Halichondria okadai. Một nhóm các nhà nghiên cứu có trụ sở tại Nhật Bản đã phát hiện ra loại chất này ở trạng thái tự nhiên cách đây 33 năm.

 

Tuy nhiên, ở trong bọt biển, các nhà khoa học chỉ tìm thấy halichondrin với số lượng rất nhỏ.
Để nghiên cứu tính chất dược lý và hành vi sinh học, cũng như kiểm tra tác dụng chống ung thư của halichondrin, các nhà nghiên cứu cần số lượng lớn hơn rất nhiều.

 

Tiếp theo, nhóm nghiên cứu đã phát triển một phương pháp tổng hợp halichondrin B - một thành viên của họ phân tử halichondrin, trên quy mô nhỏ trong quá khứ. Kể từ đó, họ đã cố gắng mở rộng quy trình. Tuy nhiên, cấu trúc của phân tử này khiến nó đặc biệt khó tái tạo.

 

Cụ thể, phân tử E7130 có 31 trung tâm bất đối xứng dẫn đến khoảng 4 tỷ cách tổng hợp sai có thể xảy ra.

 

 

Điều trị ung thư nhờ trí tuệ nhân tạo: Cần hiểu đúng. Video: VTC14

 

Tầm quan trọng của halichondrin

 

Khi các nhà nghiên cứu lần đầu tiên phát hiện ra hợp chất này liền sửng sốt, họ “nhận ra rằng halichondrin trông cực kỳ mạnh mẽ” - Takashi Owa, đồng tác giả của nghiên cứu giải thích.

 

Do cấu trúc rất độc đáo của sản phẩm tự nhiên, nhiều người quan tâm đến phương thức hành động, và các nhà điều tra muốn thực hiện một nghiên cứu lâm sàng, nhưng việc thiếu nguồn cung cấp nguyên liệu đã ngăn họ thực hiện điều này. Và đã 30 năm trôi qua, mọi thứ tưởng như vẫn dậm chân tại chỗ” – Ông tiếp tục.

 

Sau 30 năm, các nhà khoa học đã tìm ra cách tổng hợp hợp chất chống ung thư cực mạnh

 

Hợp chất halichondrin được các nhà nghiên cứu khẳng định có tác dụng trong việc điều trị ung thư. 

 

Ông Owa cũng là Giám đốc Sáng tạo Y học và là Giám đốc Khám phá tại Eisai. Eisai là một công ty dược phẩm Nhật Bản, đã làm việc với các nhà khoa học Harvard trong 3 năm để tìm ra cách tổng hợp thành công hợp chất này.

 

Giờ đây, Giáo sư Kishi và các đồng nghiệp đã vượt qua những trở ngại trước đó để tìm ra cách tổng hợp hợp chất trên quy mô lớn hơn 10 gram với độ tinh khiết hơn 99,8%.

 

Những phát hiện này được ghi lại chi tiết trên tạp chí Báo cáo khoa học.

 

'Thành tựu chưa từng có của tổng hợp'

 

Năm 1992, Giáo sư Kishi và nhóm nghiên cứu lần đầu tiên tiến hành tổng hợp halichondrin B. Năm 2010, một phiên bản đơn giản của phân tử - được gọi là eribulin - đã có sẵn để điều trị ung thư vú di căn và liposarcoma.

 

Liposarcoma là ung thư phát sinh ở các tế bào mỡ trong mô mềm sâu, chẳng hạn như bên trong đùi hoặc trong retroperitoneum. Liposarcoma là một loại ung thư hiếm gặp giống như các tế bào mỡ khi được kiểm tra dưới kính hiển vi.

 

Tuy nhiên, “trong năm 1992, việc tổng hợp một lượng gram của halichondrin là không thể tưởng tượng được. Nhưng bây giờ, việc tổng hợp hữu cơ đã đạt đến mức độ cao hơn, ngay cả với những phân tử phức tạp không thể ‘chạm’ tới được vài năm trước” - giáo sư Kishi cho hay. 

 

Giáo sư Kishi nói thêm: “Chúng tôi rất vui mừng khi thấy những khám phá hóa học cơ bản của mình hiện đã có thể tổng hợp được hợp chất này ở quy mô lớn”.

 

Sau 30 năm, các nhà khoa học đã tìm ra cách tổng hợp hợp chất chống ung thư cực mạnh

 

Nghiên cứu mới đã tìm ra được cách tổng hợp thành công một hợp chất chống ung thư mạnh mẽ.

 

Ngài Takashi Owa khẳng định: “Đó là một thành tựu thực sự chưa từng có của tổng hợp, một điều vô cùng đặc biệt. Không ai có thể sản xuất ra halichondrin trên thang 10 gram – mà chỉ một miligam, chính là điều đó – điều chúng tôi vẫn mong đợi trong hơn 3 thập kỷ”.

 

Nhóm nghiên cứu “đã hoàn thành một tổng hợp đáng chú ý”, cho phép họ bắt đầu thử nghiệm lâm sàng E7130.

 

Trong bài báo cáo của mình, các nhà khoa học cũng mô tả những hiểu biết mới về cơ chế hoạt động của E7130. Trước đây, các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng, halichondrin có thể kiềm chế các vi ống, và do đó gây ra các đặc tính chống ung thư. (Vi ống là các polymer hình ống của tubulin tạo thành một phần của bộ xương tế bào cung cấp cấu trúc và hình dạng cho tế bào chất của tế bào nhân chuẩn và một số vi khuẩn).

 

Nhưng E7130 cũng có những hiệu quả độc đáo; nó thay đổi môi trường khối u, có thể cải thiện hiệu quả của các loại thuốc ung thư khác.

 

Đo dó, đây có thể coi là tín hiệu đầy khả quan trên con đường điều trị ung thư.

 

 

Thùy Nguyễn (Theo medicalnewstoday)

Tin nổi bật

Đọc thêm