Bãi bỏ sổ hộ khẩu, 4 vấn đề phát sinh cần giải quyết

Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Pháp luật của Quốc hội yêu cầu làm rõ 4 vấn đề liên quan đến việc bãi bỏ sổ hộ khẩu trong dự án Luật Cư trú sửa đổi.
Kiều Đỗ Kiều Đỗ
Tại phiên họp sáng 23/5, Kỳ họp thứ 9, Quốc hội đã nghe Tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Pháp luật của Quốc hội về dự án Luật Cư trú sửa đổi.
 
Ủy ban Pháp luật Quốc hội yêu cầu làm rõ 4 vấn đề liên quan đến việc bãi bỏ sổ hộ khẩu

Sau khi Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Tờ trình về dự án Luật Cư trú với một trong những chính sách cơ bản là thay đổi phương thức quản lý cư trú từ quản lý bằng sử dụng sổ giấy sang phương thức quản lý bằng số định danh cá nhân, ông Hoàng Thanh Tùng - Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng có báo cáo thẩm tra, trình bày 4 kiến nghị của Quốc hội về các vấn đề cần làm rõ để bảo đảm tính khả thi, không gây xáo trộn lớn đối với cuộc sống, sinh hoạt của người dân và hoạt động của các cơ quan nhà nước khi bỏ sổ hộ khẩu, sổ tạm trú.

Thứ nhất, phương thức quản lý cư trú mới chỉ có thể được vận hành thông suốt trên cơ sở tất cả công dân Việt Nam đã được cấp số định danh cá nhân.
 
Trong khi đó, sau 4 năm thực hiện, mới có trên 18 triệu công dân Việt Nam được cấp số định danh cá nhân. Theo dự kiến đến tháng 12/2020 sẽ hoàn thành việc xác lập số định danh cá nhân cho toàn bộ công dân Việt Nam, Quốc hội đề nghị Chính Phủ cần có giải pháp cụ thể để khắc phục các khó khăn, bảo đảm hoàn thành việc cấp số định danh cá nhân theo đúng tiến độ đề ra.
 
Thứ hai, nền tảng công nghệ để vận hành phương thức quản lý cư trú mới là cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu về cư trú. Theo quy định của Luật Căn cước công dân, chậm nhất từ ngày 1/1/2020 phải thực hiện thống nhất công tác quản lý công dân thông qua cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Tuy nhiên, đến nay cơ sở dữ liệu này vẫn đang trong quá trình xây dựng, hoàn thiện và đã phải điều chỉnh chủ trương đầu tư, chậm về tiến độ so với yêu cầu của Luật.
 
Ủy ban Pháp luật của Quốc hội đề nghị Chính phủ quan tâm chỉ đạo quyết liệt, nhất là bảo đảm việc bố trí đủ vốn cho dự án xây dựng các cơ sở dữ liệu này.
 
Ủy ban Pháp luật Quốc hội yêu cầu làm rõ 4 vấn đề liên quan đến việc bãi bỏ sổ hộ khẩu
Việc bỏ sổ hộ khẩu sẽ giảm được tính thủ công, rườm rà của thủ tục hành chính. Ảnh minh họa: Lao Động
 
Thứ ba, việc huyển đổi sang phương thức quản lý cư trú thông qua số định danh cá nhân, bỏ sổ hộ khẩu sẽ tác động, ảnh hưởng lớn tới các quy định, các chính sách về việc xác định quan hệ nhân thân, chứng minh hộ gia đình được quy định trong một số văn bản luật và nhiều văn bản dưới luật.
 
Do đó, cần sửa đổi, bổ sung các văn bản này để phù hợp với phương thức quản lý cư trú mới. Đặc biệt xem xét và có giải pháp phù hợp thay thế các sổ hộ khẩu, sổ tạm trú trong việc chứng minh quan hệ hộ gia đình, xác định quan hệ nhân thân, giải quyết thủ tục hành chính để không gây xáo trộn, ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, tổ chức và hoạt động bình thường của cơ quan nhà nước.
 
Thứ tư, khi không còn sổ hộ khẩu thì việc thực hiện các giao dịch dân sự như mua bán điện, nước, đăng ký dịch vụ điện thoại... nhằm xác thực thông tin về nhân thân và nơi cư trú của bên sử dụng dịch vụ sẽ khó khăn vì các bên không thể tự mình truy cập cơ sở dữ liệu về cư trú để xác định thông tin cần thiết. Nếu yêu cầu cơ quan có thẩm quyền cung cấp thông tin thì sẽ phát sinh thêm thủ tục hành chính, gây phiền hà và tăng thêm chi phí, thời gian.
 
Do đó, Ủy ban Pháp luật của Quốc hội đề nghị làm rõ và quy định ngay trong Luật về trách nhiệm cung cấp, chia sẻ thông tin, dữ liệu về cư trú giữa các cơ quan nhà nước; việc khai thác thông tin của tổ chức, cá nhân theo hướng tạo điều kiện thuận lợi cho công dân khi cần sử dụng thông tin về nhân thân, nơi thường trú, tạm trú… trong các cơ sở dữ liệu, theo TTXVN.
 
Bộ Công an đề xuất bỏ sổ hộ khẩu
 

Tin nổi bật cùng chuyên mục